Inleiding Nieuwe Testament - Deel 2: Het Evangelie naar Marcus

Inleiding Nieuwe Testament

Deel 2: Het Evangelie naar Marcus

In deze artikelenserie worden kort en duidelijk richtlijnen gegeven omtrent de plaats van de bijbelboeken in het Nieuwe Testament. Dit zal de bijbellezer helpen om (meer) zicht te krijgen op de bedoeling die de Heilige Geest met de Nieuwtestamentische boeken en brieven heeft.

Algemeen

De gezichtshoek van waaruit Marcus schrijft, beschrijft de Here vooral als de dienstknecht van God. Het Marcus-evangelie is een kort, krachtig en goed te begrijpen evangelie. (Zie verder het eerste artikel in deze serie in AMEN 49, onder 'Algemeen'.)

Schrijver en ontstaan

De schrijver heet Marcus. Deze (Latijnse) naam betekent: 'Beschaafd'; mogelijk ook: hamer. Marcus heeft zijn naam niet vermeld in het evangelie dat zijn naam draagt. Hij behoorde niet tot de twaalf apostelen. In 1 Petrus 5:13 noemt Petrus hem 'mijn zoon'. Dit wijst erop dat Marcus door Petrus tot geloof was gekomen en daarom diens 'geestelijke' zoon was.
Sommigen menen dat deze evangeliebeschrijving waarschijnlijk is opgetekend rond 63 na Christus. Mogelijk deed Marcus dat vanuit de mond van Petrus.

Naast zijn Latijnse (bij)naam droeg hij ook een Hebreeuwse naam: Johannes. Voorzover we in de Schrift kunnen nagaan, heeft Marcus een veelbewogen leven gehad. Zoals gezegd was hij waarschijnlijk een geestelijke zoon van Petrus. We zien de naam Marcus dan ook voor het eerst vermeld in verband met Petrus (bij diens bevrijding uit de gevangenis, Hand. 12:12). Kolossenzen 4:10 noemt Marcus een neef van Barnabas. Vanuit Jeruzalem gaat hij samen met Barnabas en Paulus (toen nog Saulus) mee naar Antiochië (Hand. 12:25) en daarna gaat hij ook mee op de eerste zendingsreis van Paulus en Barnabas. Hij scheidde zich echter van deze twee apostelen af (Hand. 12:13). Dit zou later de reden zijn van een verbittering tussen Paulus en Barnabas, toen de eerste zijn neef opnieuw wilde meenemen (Hand. 15:38-39). Marcus ging naar Cyprus en blijkt enige tijd later dus in Babel te zijn (1 Petr. 5:13).
Nog weer later bevindt hij zich bij Paulus in Rome gedurende diens gevangenschap aldaar (Kol. 4:10 en Flm. 24). Ook in Paulus' laatste brief en tijdens zijn tweede gevangenschap in Rome schrijft Paulus over Marcus (2 Tim. 4:11) en is hij inmiddels een waardevolle medewerker van de apostel.
Marcus' leven laat eigenlijk een beeld zien van hoe het kan gaan met iemand die in de huidige genadetijd tot geloof komt. Al kom je niet direct door Paulus' boodschap tot geloof en kan er soms zelfs sprake zijn van enige verbittering ten opzichte van de bediening van deze apostel, uiteindelijk kom je toch - in de overdrachtelijke zin van het woord - bij hem in de gevangenschap terecht. Namelijk: bij de erkentenis van de waarheid voor de huidige tijd (aangaande het geheimenis van Christus, zoals dat in Paulus' gevangenschap bekendgemaakt is).

Doel en bestemming

Het Marcus-evangelie lijkt de nadruk te leggen op de Here Jezus Christus als de door God aangestelde Knecht, de Knecht des HEREN. Hij wordt in dit evangelie slechts enkele keren aangesproken met Heer: hoofdstuk 7:28 en 9:24 (alleen Statenvertaling). In de andere evangeliën gebeurt dit veel vaker. Marcus beschrijft de daden en woorden van deze Knecht slechts kort; hij laat een geslachtsregister zelfs geheel buiten beschouwing.

Evenals dat bij het Matteüs-evangelie het geval was met betrekking tot het koningschap, geldt ook hier dat de Heiland in de eerste plaats voor Zijn volk kwam als de lijdende Knecht des HEREN. Daarom beschrijft ook dit evangelie de boodschap aangaande de Zoon van God in de eerste plaats voor Zijn volk Israël. Tegelijk ontdekken we in dit evangelie weinig aanhalingen uit het Oude Testament. Voorzover de lezers uit Israël voortkwamen, waren zij naar het lijkt niet goed bekend met de 'Schriften'.

Structuur

A. 1:1-8 De voorloper (Johannes de Doper)
    B. 1:9-11 De doop met water
        C. 1:12 en 13 De verzoeking in de woestijn
            D. 1:14-20 Het Koninkrijk
                E. 1:21-8:30 De Koning
                E. 8:31-10:52 De Koning
            D. 11:1-14:25 Het Koninkrijk
        C. 14:26-42 De strijd in de hof
    B. 14:43-16:14 De doop in de dood (dood, begrafenis en opstanding)
A. 16:15-20 De opvolgers

Overigens slaan de woorden 'De viervoudige bediening van de Heer' helemaal rechts in het schema op de bediening van de Heiland als Koning (beschreven door Matteüs), Knecht (Marcus), Mens (Lucas) en God (Johannes).1

Inhoud

Evenals in de andere Evangeliën, staat het Koninkrijk (de punten D, E, E en D), dat op aarde gevestigd zou worden, centraal en wordt daar ruime aandacht aan besteed. Dit begint met hoofdstuk 1:15, waar staat: "De tijd is vervuld en het Koninkrijk Gods is nabijgekomen. Bekeert u en gelooft het evangelie" en wordt afgesloten met "Voorwaar, Ik zeg u, Ik zal voorzeker niet meer van de vrucht van de wijnstok drinken, tot op die dag, dat Ik haar nieuw zal drinken, in het Koninkrijk Gods." (hfdst. 14:25)

Enkele kernteksten

"De tijd is vervuld en het Koninkrijk Gods is nabijgekomen. Bekeert u en gelooft het evangelie" (hfdst. 1:15) en
"... wie onder u de eerste wil zijn, zal aller slaaf zijn. Want ook de Zoon des mensen is niet gekomen om Zich te laten dienen, maar om te dienen en zijn leven te geven als losprijs voor velen." (hfdst. 10:44 en 45)

De structuren die in deze artikelenserie staan, zijn gebaseerd op die van Dr. E.W. Bullinger en C.H. Welch.

Noot

  1. Zie de Morgenroodbrochure 'De Spruit - Een viervoudig getuigenis van Jezus Christus' door P.A. Slagter'; ISBN 90-6694-182-0.

Duizenden lezers gingen u voor. Ondersteun AMEN. Word ook abonnee!

Nieuw in de Morgenroodreeks

De Morgenroodboekjes komen uit in de Morgenroodreeks: een serie Bijbelstudieboekjes die sinds 1960 wordt uitgegeven. De in deze reeks verschenen boekjes zijn handzaam en praktisch en helpen je verder om de Bijbel beter te leren kennen.

ADAM als type van Christus

Hoeveel Bijbelse figuren er ook als type of beeld van Christus zijn aan te wijzen, nergens worden zij in de Schrift letterlijk zo genoemd. Op één na! En dat is Adam. In Romeinen 5:14 lezen wij dat hij "een voorbeeld is van Hem Die komen zou".

In dit boekje gaat het over Adam. Wat kunnen we leren over de positie en opdracht van de eerste mens? En hoe wordt dit alles vervuld in de tweede Mens, Christus?

Ook als e-book verkrijgbaar!

Meer info & bestellen 'Adam als type van Christus'

Belangrijke dagen in de Bijbel

In de Bijbel wordt op uiteenlopende wijze gesproken over de dag. Denk bijvoorbeeld aan de scheppingsdagen, de dag van Christus, de dag des HEEREN, de menselijke dag, etc.
Soms gaat het om een dag van 12 uur, soms van 24 uur en soms heeft 'dag' betrekking op een periode van meer dan 1000 jaar.
Met behulp van dit boekje willen we proberen daar wat meer inzicht in te krijgen.
We onderzoeken welke volgorde er in deze dagen is te ontdekken.
Goed om te weten is ook dat God ons dag aan dag draagt, "die God is ons heil"! (Ps. 68:20).

Ook als e-book verkrijgbaar!

Meer info & bestellen 'Belangrijke dagen in de Bijbel'

Uitgaven van Everread Uitgevers

Everread geeft naast de Morgenroodreeks ook andere Bijbelstudieboeken uit; jaarlijks verschijnen er 2 á 3. Wie een Everread-abonnement heeft, ontvangt deze Bijbelstudieboeken automatisch in huis  met een korting van 25%!

Het boek HANDELINGEN

Handelingen is een sleutelboek in de Bijbel. Het is geschreven door Lukas, een trouwe metgezel en medewerker van de apostel Paulus. Samen met het Lukasevangelie omvat zijn geschiedschrijving - van Lukas 1 tot en met Handelingen 28 - een doorlopende lijn van circa 66 jaar.

Handelingen is een geschiedkundig boek waarin de voortgang van het heilshandelen van God beschreven wordt, nadat de hemelvaart van Christus en de uitstorting van Gods Geest hebben plaatsgevonden.
De inleiding van dit Bijbelboek (Handelingen 1:1-11) laat zien waar het over gaat. Dit is samen te vatten in drie kernbegrippen: koninkrijk, getuigenis en wederkomst. Daarbij gaat het over de vraag of het koninkrijk (binnenkort) op aarde zou worden gevestigd, over de voortgang van het getuigenis en de betekenis van de opeenvolgende uitstortingen van Gods Geest én over het uitzicht op de (spoedige) komst van de Heere Jezus Christus.

Handelingen is ook een overgangsboek. Eerst draait het vooral om hetgeen Petrus doet en zegt, later komt Paulus in beeld en gaat het over zijn werk en verkondiging. Het boek laat een duidelijke lijn zien in het getuigenis dat zich van Jeruzalem naar Rome verplaatst.
Het is uitermate belangrijk om die lijn nauwkeurig te volgen! Dat voorkomt misverstanden (bijvoorbeeld over de plaats van de gemeente en Israël) en geeft duidelijkheid over de achtergrond en betekenis van de brieven in het Nieuwe Testament.
Kortom, een fascinerend boek, dat ook een heldere kijk geeft op Gods bedoeling in deze tijd!

Dit Bijbelstudieboek bevat twee delen. Het eerste deel beschrijft de hoofdlijnen van Handelingen; in deel 2 wordt gedeelte voor gedeelte het boek Handelingen doorlopen. Verder zijn in dit boek diverse bijlagen en tijdlijnen opgenomen en een tekstenregister.

Meer info & bestellen 'Het boek HANDELINGEN'