(Doods)strijd

De psalm begint met een introductie (vs. 1,2). In deze openingswoorden proeven we de liefde en het vertrouwen van de Heere Jezus in de Vader. De Heere Jezus kon van hart tot hart spreken met Zijn Vader in die periode dat Hij de heerlijkheid van de hemel tijdelijk had verruild voor een bestaan op aarde. Een bestaan dat zou leiden tot de dood! Een bestaan met veel strijd, angst en eenzame gevoelens. Door deze psalm te lezen, kunnen we ons een beetje voorstellen hoe de Heere Jezus Zijn leven beleefde in Zijn tijd op aarde!

Psalm 116 heeft twee coupletten. Het eerste couplet zijn de verzen 3-11. Het thema van het eerste couplet is (doods)strijd en verlossing en gaat over Jezus´ eerste komst in deze wereld. Het tweede couplet zijn de verzen 12-19. Het thema van het tweede couplet is lofoffers van dankzegging en wijst profetisch heen naar de wederkomst van de Heere Jezus.

Woorden van strijd klinken in het eerste couplet:

Vs. 3   Banden des doods hadden mij omgeven…
        Angsten van het dodenrijk hadden mij aangegrepen
        Ik ondervond benauwdheid en smart
Vs. 6   Ik was verzwakt…
Vs. 8   Mijn oog vol tranen
Vs. 10  Ik ben zeer verdrukt
Vs. 11  Toen ik in mijn angst zeide….

Sommigen gelovigen denken wel eens dat de Heere Jezus als volmaakte mens geen angst zou hebben gehad. We hoeven echter maar te denken aan Zijn diepe strijd in Getsemane om te zien dat Hij leed onder doodsangst. Misschien staat dit niet in verhouding tot onze angsten. Maar feitelijk is iedere angst terug te brengen tot angst voor de dood. Hoe moeten wij daarmee omgaan? Ook dat laat deze psalm zien.

Het is opmerkelijk dat in hoofdstukken in de brief van Paulus waarin een verbinding wordt gelegd met Psalm 116 bijna dezelfde woorden terugkomen. Waarschijnlijk werden Paulus´ gedachten bij deze psalm bepaald. We lezen uit 2 Korintiërs 4 en 5:

4:11    Voortdurend worden wij die leven aan de dood overgeleverd (banden des doods)
4:10    Te allen tijde het sterven van Jezus in het lichaam omdragende (angsten van het dodenrijk)
4:16    Al vervalt ook onze uiterlijke mens (ik was verzwakt)
5:4     Wij zuchten bezwaard (mijn oog vol tranen)
4:17    De lichte last der verdrukking… (Ik ben zeer verdrukt)  

Door tegenslag, door verdriet, door scheiding, door ziekte, door pesterijen op het werk, door onbegrip dat ruzie veroorzaakt, door… (vul zelf maar in) ervaren wij dat wij zwakke mensen zijn. Er komt benauwdheid op onze weg. Er zal verdrukking in ons leven zijn. Wij zullen soms bezwaard zuchten. Wij merken keer op keer dat de dood als macht werkzaam is in ons. Soms moeten wij even huilen!

Wanneer wij leren zien dat de Heere Jezus onze strijd kent door Zijn eigen ervaringen, kunnen we in Hem een schuilplaats vinden in onze spanningen. Door Hem zullen wij dan ook ervaren dat er uitkomst is.
b Toch is er een een diepte in het lijden waarin de Heere Jezus alleen staat. De Heere Jezus kwam na Zijn sterven in het dodenrijk (vs. 3). De smart en benauwdheid die Hij daar ervaren heeft, zal nooit de onze zijn. Daar heeft Hij het uitgeschreeuwd. Hij riep de enige naam aan die Hij kon aanroepen; de naam van Zijn Vader, de HEERE. Hoor de woorden van de Heere Jezus uit Psalm 16 zoals het ook in Handelingen 2:25-27 staat:

“Want David zegt over Hem: Ik zag de Heere altijd voor mij, want Hij is aan mijn rechterhand, opdat ik niet zou wankelen. Daarom is mijn hart verblijd en mijn tong verheugt zich; ja, ook zal mijn vlees rusten in hoop, want U zult mijn ziel in het graf niet verlaten en Uw Heilige niet overgeven om ontbinding te zien.”

De reden dat in het graf of het dodenrijk Zijn lichaam niet is gaan ontbinden (hetgeen normaal gesproken direct na het uitademen van de laatste adem begint) is dat hij door God werd bewaard. In Psalm 116:6 staat: De HEERE bewaart de eenvoudigen. Letterlijk staat hier: De HEERE bewaart zij die recht staan (t.o.v. Hem), in de zin van: geen zonde hebben. Daardoor werd Zijn leven van de dood gered (vs. 8). Daardoor kon Hij weer gaan wandelen voor het aangezicht van JaHWeH in het land der levenden (vs. 9). Jezus wist dat Hij uit de doden zou opstaan. Dat kenmerkte ook Zijn geloof. In Zijn verdrukking wist Hij hoe het zou aflopen. Dit neemt op zichzelf de doodstrijd niet weg, maar het schenkt vertrouwen in de goede afloop.

Voel je je wel eens moedeloos? Ervaar je soms aan den lijve de beperkingen van dit aardse bestaan? Paulus zegt in 2 Korintiërs 4:1 “Daarom verliezen wij de moed niet.”
Als wij net zo recht staan voor God als Christus (en dat kan, want God heeft ons in Christus Zijn rechtvaardigheid geschonken) dan hebben wij moed! Dan ervaren wij kracht in onze zwakheid. Wij ervaren dan de woorden uit 2 Korintiërs 4:16 “…al vervalt ook onze uiterlijke mens, wij verliezen de moed niet…” Er is een vernieuwingsproces in ons aan de gang. Dan wordt ons geloof zoals verwoord in 2 Korintiërs 5:6-8: “Wij hebben dus altijd goede moed en weten dat wij, zolang wij in het lichaam inwonen, uitwonend zijn van de Heere, want wij wandelen door geloof, niet door aanschouwing. Maar wij hebben goede moed en wij hebben er meer behagen in om uit het lichaam uit te wonen en bij de Heere in te wonen.”

Levensvreugde

Zo komen wij ook tot het tweede couplet van Psalm 116 (vs. 12-19). De woorden van dit tweede couplet bepalen ons bij de terugkeer van Jezus Christus naar de aarde. Zijn woning zal dan de tempel zijn die dan herbouwd zal zijn (vs. 19). Hij zal dan als de grote Koning en verheerlijkte Heer, Zijn opwachting maken bij Zijn volk (een getrouw overblijfsel) dat Hem zal aanvaarden als Heer. Hij zal lofoffers brengen in de tempel vanwege Zijn verlossing (vs. 5-8). Zijn opstanding leidt tot Zijn verheerlijking. Zijn immense vreugde zal klinken!

Het bijzondere van dit alles is dat wij daarin zullen delen. Zijn verschijning in heerlijkheid, bij Zijn terugkeer, zal tevens onze verschijning zijn in heerlijkheid (Kol. 3:4).

Over de tranen van vandaag heen zien we onze toekomst. Over de moeite van dit bestaan heen rusten wij in die ‘grote dag die komt’. En daar kunnen wij nu blij mee zijn. Daarin kunnen wij nu levensvreugde vinden. De dood kan ons nooit meer te pakken nemen. Ook al sterven wij lichamelijk, wij zijn al een nieuw leven begonnen met en in Christus. Wij leven in de verwachting van de totale verlossing die nog gaat komen! En onze liefde tot God krijgt diepgang. Hij kent immers onze stem, onze smeking, ons klagen!

John Michael Talbot zong over Psalm 116 in het lied ´the simple heart´: